گستره‎‌ی ولایت فقیه در اندیشه سیاسی علامه محمد حسین نایینی(ره)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه امام صادق (ع)

2 عضو گروه مطالعات انقلاب اسلامی دانشگاه امام صادق (ع)

10.22084/rjir.2021.19296.2784

چکیده

اصل ولایت فقیه، با توجه به اهمیت ویژه‌اش در پیشبرد اهداف اسلامی و معاضدتش نسبت به اسلامی شدن جامعه‌، بیش از همه؛ صحنه‌ی بروز حساسیت‌ و منازعات در بین علما و فقهای شیعه بوده است. نفس این موضوع، سبب شده تا فقها، در آثار مختلف فقهی خود به صورت‌های گوناگون ، دراین موضوع به طرح بحث بپردازند. از جمله نظراتی که درباره‌ی ولایت فقیه عنوان شده و از سوی مخالفان و موافقان مورد بحث و فحص قرار گرفته، دیدگاه علامه محمد حسین نایینی(ره) است. از این رو مقاله‌ی حاضر در صدد است با استفاده از روش تحقیق هرمنوتیک قصدگرای اسکینر، و با لحاظ کردن الزامات روشی آن، به پژوهش در نظرات ایشان که به صورت پراکنده در آثار فقهی‌شان موجود است، و نیز مبتنی بر زمینه‌های تاریخی آن دوره پرداخته و به این سوال پاسخ می‌دهد که حیطه‌ی اختیارات ولی فقیه از نگاه ایشان تا چه میزان است و دیدگاه ایشان ترسیم کننده کدام سطح از اِعمال ولایت می‌باشد. هرچند تحقیق حاضر به علت اختلافات متعددی که در خوانش آراء ایشان شکل گرفته است، آنچنان فرضیه‌آزما نیست، اما با توجه به مطالعات پیشینی و زمینه‌ی شناخت علمای شیعه، مدعای این پژوهش بر مطلقه بودن ولایت فقیه نزد آیت‌الله نایینی استوار است.

کلیدواژه‌ها