بررسی جامعه شناختی نبرد نمادین شاه و امام خمینی (ره) در انقلاب 57 از دیدگاه پیر بوردیو

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت، ایران

10.22084/rjir.2022.24931.3383

چکیده

هدف پژوهش: تاکنون پژوهش های صورت گرفته درباره انقلاب اسلامی بر جنبه های ساختاری، فرهنگی، اقتصادی و مذهبی متمرکز بوده است و کمتر پژوهشی به ویژگی های جامعه شناختی سلوک رهبران رژیم پهلوی و انقلاب اختصاص یافته است. بنابراین هدف این پژوهش، مطالعه جنبه های مغفول شکل گیری انقلاب با تمرکز بر شناخت خصلت ها و عملکرد شاه و رهبر انقلاب یعنی امام خمینی(ره) در میدان سیاسی و اجتماعی ایران است.
روش پژوهش: روش پژوهش ما کیفی است و در این مقاله با بهره گیری از نظریه پراتیک «پیر بوردیو» جامعه شناس فرانسوی، تلاش کردیم نبرد میان شاه و امام را از زاویه تاثیرگذاری خصلت‌ها و سرمایه‌ها در میدان سیاسی ایران در سال 57 مورد تبیین قرار دهیم.
یافته‌ها: یافته‌های تحقیق نشان می دهد که امام خمینی (ره) با اتکاء بر سلوک شخصی و جهان نمادین اسلامی - شیعی نسبت به خصلت‌ها و سلوک شاه، نزد مردم جذابیت بیشتری پیدا کرد و با اتکاء بر سرمایه نمادین، میدان سیاسی و اجتماعی مبارزه علیه رژیم پهلوی را از آن خود ساخت.
نتیجه گیری: بررسی جامعه شناختی سلوک شخصی امام خمینی‌(ره) و شاه براساس نظریه «بوردیو» نشان می‌دهد که در میدان سیاسی – اجتماعی دهه 50 شمسی در ایران، امام توانست باورهای مردم را متحول نماید و با نمادین ساختن میدان مبارزه، قدرت فیزیکی و دستگاه سرکوب رژیم پهلوی را با فروپاشی روبرو سازد.

کلیدواژه‌ها