هدف: پژوهش حاضر با هدف تبیین «الگوی تجدد بومی در پروژه تمدن‌سازی آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای» انجام شده است. مسئله اصلی این است که چگونه می‌توان در چارچوب اندیشه رهبر شهید انقلاب اسلامی، الگویی بدیل از مدرنیته ارائه داد که ضمن بهره‌گیری از دستاوردهای عقلانیت و علم مدرن، با مبانی دینی و فرهنگی ایران سازگار باشد.

روش‌شناسی پژوهش: روش تحقیق، توصیفی- تحلیلی، با رویکرد تفسیرگرایانه و مبتنی‌بر مطالعه اسنادی است و تلاش شده با بررسی بیانات و آثار آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، ساختار مفهومی و معرفتی الگوی تجدد بومی در نگاه ایشان واکاوی شود.

یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد در پروژه تمدن‌سازی مطرح شده در اندیشه آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، تجدد بومی، بر سه سازه بنیادین استوار است: عقلانیت دینی، نقد مدرنیته غربی همراه با طراحی الگوی پیشرفت اسلامی- ایرانی و آرمان‌گرایی واقع‌بینانه. شش ویژگی کلیدی، شاکله عملیاتی این الگو را تشکیل می‌دهند: معنویت‌گرایی، عدالت‌خواهی، علم‌گرایی، استقلال‌طلبی، مردم‌سالاری دینی و حفظ هویت ملی.

نتیجه‌گیری: این مقاله نشان می‌دهد الگوی تجدد بومی در اندیشه آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، کوششی برای ارائه مدلی جامع از توسعه تمدنی است که هم‌زمان بر پیوند میان اخلاق، عدالت و علم تأکید دارد و گذار از مدرنیته غربی را در مسیر تحقق تمدن نوین اسلامی ممکن می‌سازد.





کلیدواژه‌ها

تمدن اسلامی، تجدد بومی، عقلانیت دینی، پیشرفت اسلامی- ایرانی، آرمان‌گرایی واقع‌بینانه، عدالت‌خواهی.