جایگاه و نسبت مفهومی عدالت و نظم، دهههاست که یکی از مناقشهبرانگیزترین موضوعات نظری در حوزه روابط بینالملل محسوب میشود. درحالیکه رویکردهای مادیگرا با نگرش محافظهکار به نظم بینالمللی، نظم را واجد اولویت میدانند و نظریههای انتقادی بر مقوله عدالت تأکید میکنند، رویکرد ایرانی-اسلامی بر پیوند ناگسستنی آنها تأکید دارد. این مقاله به دنبال صورتبندی و تبیین دیدگاهی است که تحت عنوان رویکردهای ایرانی-اسلامی سعی در بازنمایی جایگاه نظم و عدالت در روابط بینالملل دارد. سؤال اصلی این است که این رویکرد چه جایگاه و نسبتی را برای دو مقوله مهم نظم و عدالت در روابط بینالملل قائل است؟ برای پاسخ به این پرسش، از روش توصیفی-تحلیلی و شیوه استنتاج مفهومی بهره گرفته شده است. فرض پژوهش آن است در رویکرد ایرانی–اسلامی روابط بینالملل، عدالت و نظم نه بهعنوان مفاهیمی مستقل بلکه بهصورت دو مؤلفۀ همبسته و درهمتنیده تعریف میشوند، بهگونهای که تحقق هر یک شرط لازم پایداری دیگری است. بر اساس این دیدگاه، عدالت بستر مشروعیتبخش به نظم است و نظمی که فاقد عدالت باشد در نهایت دچار فرسایش و بیثباتی میشود. یافتههای این پژوهش نشان میدهد که در رویکرد ایرانی–اسلامی روابط بینالملل، عدالت و نظم رابطهای علّی و همبسته دارند که در آن عدالت نه صرفاً یک آرمان اخلاقی، بلکه سازوکاری ساختاری برای ایجاد، حفظ و اصلاح نظم به شمار میآید و نظمی که بر مبنای ارزشهای اخلاقی شکل گرفته باشد، از پایداری بیشتری برخوردار است، درحالیکه فقدان عدالت به تضعیف یا فروپاشی نظم و بحران مشروعیت آن منجر میشود.
ارغوانی پیرسلامی, فریبرز, صالحی, سیدجواد, و بحریان, نفیسه. (1405). عدالت و نظم در رویکرد ایرانی _اسلامی روابط بینالملل: بازاندیشی نظری و پژواکهای مفهومی. (e6845). پژوهشنامه انقلاب اسلامی, (), e6845 https://doi.org/10.22084/rjir.2026.31774.3983
MLA
ارغوانی پیرسلامی, فریبرز, صالحی, سیدجواد, و بحریان, نفیسه. "عدالت و نظم در رویکرد ایرانی _اسلامی روابط بینالملل: بازاندیشی نظری و پژواکهای مفهومی" .e6845 , پژوهشنامه انقلاب اسلامی, , 1405, e6845. doi: 10.22084/rjir.2026.31774.3983
HARVARD
ارغوانی پیرسلامی فریبرز, صالحی سیدجواد, بحریان نفیسه. (1405). 'عدالت و نظم در رویکرد ایرانی _اسلامی روابط بینالملل: بازاندیشی نظری و پژواکهای مفهومی', پژوهشنامه انقلاب اسلامی, (), e6845. doi: 10.22084/rjir.2026.31774.3983
CHICAGO
فریبرز ارغوانی پیرسلامی, سیدجواد صالحی و نفیسه بحریان, "عدالت و نظم در رویکرد ایرانی _اسلامی روابط بینالملل: بازاندیشی نظری و پژواکهای مفهومی," پژوهشنامه انقلاب اسلامی, (1405): e6845, doi: 10.22084/rjir.2026.31774.3983
VANCOUVER
ارغوانی پیرسلامی فریبرز, صالحی سیدجواد, بحریان نفیسه. عدالت و نظم در رویکرد ایرانی _اسلامی روابط بینالملل: بازاندیشی نظری و پژواکهای مفهومی. پژوهشنامه انقلاب اسلامی. 1405;():e6845. doi: 10.22084/rjir.2026.31774.3983